Kỷ niệm 40 năm thành lập trường

NHỮNG MÔN HỌC MÁC-LÊNIN VÀ CÂU CHUYỆN TĂNG SÂM GIẾT NGƯỜI

15/11/2019 11:37:49 SA - Lượt xem: 49

.

ThS. Nguyễn Văn Hiền

Trường Cao đẳng Sư phạm Gia Lai

 

Có mối liên hệ nào giữa những môn học Mác-Lênin với câu chuyện Tăng Sâm giết người? Thật ra, đây chỉ là mượn lại điển tích xưa để nhắn gửi chút tâm sự của một giảng viên giảng dạy các môn học Mác-Lênin nhân dịp “sinh nhật” lần thứ 40 của trường Cao đẳng Sư phạm Gia Lai.

Ngày trước, những môn học Mác-Lênin dành cho trình độ cao đẳng, đại học trước hết là Triết học Mác-Lênin, kế đến là Kinh tế-chính trị Mác-Lênin và sau cùng là Chủ nghĩa xã hội khoa học. Bắt đầu từ năm học 2008-2009 các môn học này được gộp lại thành một học phần mới có tên là Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin. Đó chỉ là thay đổi nhỏ về tên gọi còn những nội dung cốt lõi của mỗi phần, thực chất là mỗi môn học như trước về cơ bản vẫn như cũ. Theo lẽ thường, ngay ở buổi học đầu tiên trước khi giới thiệu cho các em biết qua đôi nét về đặc thù của bộ môn, tôi hỏi:

- Các em có ý niệm gì về bộ môn này không?

Ngay tức khắc một cánh tay giơ lên ý kiến:

- Thưa thầy, em nghe nói môn này khó và sinh viên rớt nhiều lắm phải không ạ?

 Tôi chưa kịp giãi bày thế nào thì một áo dài khác lại mạnh dạn đứng lên chất vấn:

- Thưa thầy, em nghe nói các thầy dạy môn này khó lắm, không biết thầy thì sao?

Thật là ái ngại cho bản thân giảng viên khi ngay từ buổi học đầu tiên đã bị “phủ đầu”, phải mang trong mình “tiếng ác”!. Tiếng lành đồn xa, tiếng dữ cũng đồn xa. Rồi những năm học mới tiếp sau đó, sau nữa… khi hỏi lại những con người mới tôi vẫn cứ được nghe cái điệp khúc “có phải rằng môn học này khó, sinh viên rớt nhiều… phải không thầy?”. Câu hỏi có phần ngây ngô, hơi thực dụng nhưng dẫu sao đó cũng là cảm xúc thật cần phải trân trọng của những cử nhân tương lai khi mới chân ướt chân ráo bước vào giảng đường đại học, cao đẳng. Hồi tỉnh lại, nhớ ngày xưa như các em bây giờ mình cũng có cùng tâm trạng, cùng suy tư như vậy. Chưa có ý niệm tích cực gì về bộ môn, cứ nghe đến thuật ngữ Mác-Lênin, học thuyết Mác-Lênin, chủ nghĩa Mác-Lênin là như cái gì đó rất “cao siêu” mang tính chính trị, tính Bôn - sê - vích hơn là một khoa học. Từ chỗ một người nói vậy, hai người cũng nói vậy, năm trước người ta nói vậy, năm nay cũng có người nói vậy, lâu dần thành quen đến nỗi môn học này còn được mặc định trên một số bài viết gọi là môn học “3 k” (Khó - Khô - Khổ). Sự đồn thổi về tính chất của môn học, về người dạy môn học đó có cái gì đó gần giống như câu chuyện Tăng Sâm giết người vậy!

Chuyện kể rằng: thời Xuân Thu ở Trung Quốc, Tăng Sâm là học trò giỏi của Khổng Tử, nổi tiếng là đức độ. Một lần ông vắng nhà, có kẻ trùng tên với ông giết người.

Hôm ấy mẹ Tăng Sâm đang ngồi quay tơ, thì bỗng nhiên một kẻ hớt hải chạy vào báo với bà rằng:

- Tăng Sâm giết người!

Mẹ Tăng Sâm chỉ liếc qua kẻ báo tin rồi tiếp tục làm việc, vì bà biết rằng Tăng Sâm là đứa con hiền lành, chưa bao giờ biết cãi lộn, đánh nhau, làm gì có chuyện giết người.

Một lúc sau, một kẻ khác lại chạy đến, báo:

- Tăng Sâm giết người!

Bà mẹ hơi giật mình. Tự nhiên bà hơi lo lo, nhưng vẫn tiếp tục làm việc.

Khoảng một tuần trà sau đó, lại có kẻ hớt hải chạy vào, bảo:

- Tăng Sâm giết người!

Lúc này bà mẹ Tăng Sâm thật sự hốt hoảng, bà quăng thoi và bỏ trốn.

 (Dẫn theo Cổ học tinh hoa)

Mỗi một môn học luôn có cái hay và cái khó riêng cần trải nghiệm mới biết được. Phàm một nỗi, con người ta thường cảm tính, hồ đồ lại mắc bệnh sĩ, chưa trải nghiệm đã vội bộc lộ chủ kiến theo kiểu “nghe nhiều người nói vậy”, “nghe các anh chị trước bảo thế”, nếu mĩ miều hơn thì “theo giới thạo tin”, “theo những nhà quan sát”...  để chứng tỏ với người khác rằng mình cũng có… chút thông tin, chút hiểu biết. Cứ nhìn thấy khế là ê đến tận răng cho rằng chua lắm mà đâu biết sự thật đó là khế ngọt. Cứ nghe nói anh đó làm bác sĩ hẳn là giỏi lắm mà đâu có biết rằng đã có lần hắn làm chết người vì chuyên môn yếu. Cứ nhắc đến Mác-Lênin là tin rằng môn học 3 k và chuẩn bị tâm lý… thi lại... mà đâu biết rằng có người và nhiều người yêu thích và đạt điểm 8, điểm 9, điểm 10 từ môn học ấy.

Ngoài bệnh nghề nghiệp ra thì cuộc sống con người còn chịu tác động từ quy luật lây lan. Thầy dạy văn thì thường lãng mạn tức cảnh sinh tình, xuất khẩu thành thơ. Nếu các em đã có ý nghĩ rằng Mác-Lênin là môn học mang nặng màu sắc chính trị thì hẳn nghĩ chắc tính cách thầy dạy môn đó cũng Bôn - sê - vích, “hình sự” lắm… âu cũng là lẽ thường?! Tuy nhiên, cuộc sống vốn đa sắc màu, bên cạnh quy luật còn có những cái ngoại lệ, cái ngẫu nhiên. Làm được thơ có thể có ở thầy dạy văn, cũng có thể có ở thầy dạy toán. Tính Bôn - sê - vích cũng có thể có, cũng có thể không ở thầy dạy Mác-Lênin. Vạn vật luôn vận động biến đổi, có ai đó đã từng nói: có một điều chắc chắn rằng đó là không có gì là chắc chắn. Hơn nữa, nếu biết trước chắc chắn là như vậy chưa hẳn là một điều hay. Eleanor Roosevelt (1884 - 1962) - một chính khách, từng là Đệ nhất phu nhân Hoa Kỳ nói rằng: “Nếu cuộc đời có thể đoán trước, nó sẽ không còn là cuộc đời, và cũng không còn hương vị nữa”. Không còn hương vị chính là “vô vị”. Nếu cứ mặc nhiên rằng các môn học Mác-Lênin là “3 k” và thầy dạy “Bôn - sê - vích”, “hình sự” thì hẳn cuộc đời (đời sinh viên) “vô vị” lắm các bạn ạ?! Thôi thì hãy tự trải nghiệm, bình tĩnh thoải mái đón nhận nó, các bạn sẽ có được câu trả lời chính xác và thỏa đáng nhất và cũng là cách để kiểm định lại thực hư của dư luận. Học là để trưởng thành, càng trưởng thành bạn càng nên tiết kiệm cái sự dễ dãi chấp nhận vô điều kiện quan điểm của người khác, ngay cả khi đó là cha mẹ mình, thậm chí là thầy của mình. Lẽ nào những nhà giáo dục lại có thể đưa những cái “vô vị” vào trong trường học?! Hãy cho mình cái quyền được hoài nghi - đó nên là suy nghĩ thường trực trong óc của người học!

Dư luận dẫu là giả dối như trong câu chuyện Tăng Sâm giết người nhưng quả là có một sức mạnh kinh khủng. Trong khoảnh khắc nó đã làm chuyển biến và làm thay đổi nhận thức của một người mẹ (mẹ của Tăng Sâm) về chính đứa con hiếu đạo của mình. Người mẹ đó từ định kiến rằng: “Làm gì có chuyện học trò Khổng Tử lại đi giết người, chuyện động trời”, nhưng trong chốc lát đã chuyển biến quay dần đến 180 độ thành: “Không có một đảm bảo rằng đã là học trò của Khổng Tử thì không thể giết người”. Có thể chấp nhận được giá như mẹ chỉ dừng lại ở suy nghĩ đã thay đổi như vậy. Nhưng không, tiếc cho suy nghĩ vội cả tin tiếp tục đuổi theo số đông (tâm lí đám đông): “Học trò của Khổng Tử giết người thật rồi” của mẹ đã biến thành hành động, mẹ bỏ trốn. Số đông không phải là thước đo của chân lý mà là thực tiễn - thật trùng hợp, đây là một mảng kiến thức quan trọng phần lý luận nhận thức của triết học Mác-Lênin chứng minh mệnh đề đó.

Chợt nghĩ, câu chuyện Tăng Sâm giết người được kể lại và bàn luận lúc này sẽ là đáp án thỏa mãn cho những ý niệm ban đầu về môn học Mác-Lênin của các em. Khi ấy, định kiến về các môn học Mác-Lênin biết đâu được thay đổi và việc tiếp cận, học tập môn học này sẽ nhẹ nhàng, thoải mái và có hiệu quả hơn. Nên nhớ rằng, chúng ta đang sống ở thời đại 4.0, thời đại mà vốn kiến thức khoa học của nhân loại theo ước tính cứ 7 năm tăng gấp đôi; những điều mà bạn học được ở năm thứ nhất có thể trở thành lỗi thời sang năm thứ ba của đại học nếu nó không được bồi dưỡng, bổ sung thì không có lí do gì những định kiến cũ cứ mãi được mang theo bên người bạn. Mang theo định kiến cũ làm cho con đường nhận thức chân lý khoa học nói chung chứ không riêng gì khoa học Mác-Lênin vốn chẳng dễ dàng bằng phẳng gì sẽ càng chông gai trắc trở hơn nhiều./.

                                                                                                                N.V.H

 

Tài liệu tham khảo

[1] Bộ Giáo dục và đào tạo (2011). Giáo trình Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác – Lênin, NXB Chính trị Quốc gia.

[2] Ôn Như Nguyễn Văn Ngọc – Tử An Trần Lê Nhân (2018). Cổ học tinh hoa, NXB Văn học.

.

CÁC TIN KHÁC
Tìm kiếm
Đăng nhập
Tên đăng nhập:
Mật khẩu:
Thư viện ảnh
Hỗ trợ online
thanhcdglai01@yahoo.com.vn
Hotline: 02693877365
nguyendinhbinhgialai@gmail.com
Hotline: 02693877048
Lượt truy cập
Online: 126 | Thống kê: 915662
Liên kết website
Bản quyền (C) 2013 thuộc trường Cao đẳng sư phạm Gia Lai
Điện thoại: 0593.877.244 - Fax: 3877312. Email: cdspgialai@cdspgialai.edu.vn
Giấy phép số 383754/GP - BTTTT do Bộ Thông tin - Truyền thông cấp ngày 03/03/2013
Chịu trách nhiệm chính: TS. Nguyễn Thị Thu Hà - Địa chỉ: 126 Lê Thánh Tôn - T.P Pleiku - Gia Lai
Ghi rõ nguồn gốc "Trường Cao đẳng sư phạm Gia Lai" khi phát hành lại thông tin từ website này
Các trang sẽ mở ra tại cửa sổ mới. Trường Cao đẳng sư phạm Gia Lai không chịu trách nhiệm nội dung các trang này.